Nasza księgarnia

Rys historyczny kampanii odbytej w roku 1809

Posted in Dzieje epoki napoleońskiej

Okres czasu obejmujący wypadki od utworzenia Księstwa Warszawskiego w r. 1807 aż do końca r. 1812, naleźy do najpiękniejszych epok historyi naszej. Wówczas to mężowie stojący u steru rządu zdołali pomimo ofiar i klęsk wojennych, urządzić admistracyą, sądownictwo, skarbowość, rozszerzyć oświatę, a przytem jeszcze wystawić kilkadziesiąt tysięcy wojska na żądanie cesarza Francuzów. W działaniach cywilnych mieli wszelką wolność, byleby tylko potrzebną ilość żołnierzy, koni i żywności dostarczyli cesarzowi Francuzów, Napoleonowi I. Lecz działania wojska polskiego zależały w kampanii roku 1807 i 1812 od rozkazów Napoleona. Wódz jego, książe Józef Poniatowski, nie mógł iść za własną myślą i natchnieniem. Pułki polskie wcielone do wielkiej armii, porozsyłane na rozmaite strony, nie miały tej nagrody, żeby ich oręż ważył na szali zwycięztwa. Wszystkie ich ofiary i poświęcenia tonęły w działaniach wielkiej armii Napoleona, a chociaż przezorni dowódcy korpusów francuskich wyprawiali Polaków na najcięższy ogień, na największe niebezpieczeństwa, jednakże prawie wszyscy historycy francuscy opiewając zwycięstwa i podboje swoich ziomków, pominęli, a raczej nie chcieli wspomnieć o czynach pułków polskich.

Jedna tylko kampania odbyta w r. 1809 przeciw wojsku austryackiemu i dla tego kampanią austryacką pospolicie nazywana, jest naszą wyłącznie; do jéj zasług, do jéj korzyści, żaden korpus, żaden marszałek francuski prawa rościć nie może. Ona tworzy w epoce Księstwa Warszawskiego odrębną, całość odznaczającą się zdolnością wodzów, męstwem żołnierzy i poświęceniem obywateli; ona przypomina trudy i zwycięstwa Czarnieckiego i świetny tryumf oswobodziciela Wiednia.

Rys historyczny kampanii odbytej w roku 1809 w Księstwie Warszawskiem ...