Następnego dnia (12 Fructidora roku XIII) cesarz potwierdził w kolejnym rozkazie, że osobiście będzie dowodził Wielką Armią. Minister wojny, marszałek Berthier, objął obowiązki szefa sztabu i jemu też Napoleon powierzył przekazywanie swych rozkazów niższym szczeblom dowodzenia. Pod nieobecność imperatora jego namiestnikiem miał być marszałek Murat. Wielka Armia dysponowała też aparatem Sztabu Głównego wspierającego Berthiera w jego zadaniach. Wielka Armia składała się z 7 korpusów, rezerwy ciężkiej jazdy, rezerwy dragonów oraz gwardii: 1 korpusem, skoncentrowanym do tej pory w obozie wojskowym w Hanowerze i składającym się z dywizji piechoty Droueta i Rivauda oraz dywizji lekkiej jazdy Kellermanna, dowodził marszałek Bemadotte; 2 korpus, pod rozkazami gen. Marmonta, stał w obozie wojskowym w Utrechcie, składał się z dywizji piech. Boudeta, Grouehy'ego i Dumonceau oraz dywizji lekkiej jazdy Lacoste'a; 3 korpus - podobnie jak następne - był rozlokowany nad kanałem La Manche. Oddano go pod rozkazy marszałka Davouta. Składał się z dywizji piechoty Bissona (potem Caffarelliego), Frianta i Gaudina oraz dywizji lekkiej jazdy Viallanesa;
4 korpus, podlegający marszałkowi Soultowi, tworzyły dywizja piechoty Saint-Hilaire'a, Vandamme'a, Legranda i Sucheta oraz dywizja lekkiej jazdy Margerona;
5 korpusem dowodził marszałek Lannes, w jego skład wchodziły dywizja piechoty Gazana, specjalna kombinowana dywizja grenadierska Oudinota, dywizja lekkiej jazdy Treilharda, którego zastąpił później Lasalle;
6 korpus marszałka Neya tworzyły dywizje piechoty Duponta, Loisona i Malhera oraz dywizja lekkiej jazdy Tilly'ego;
7 korpusem dowodził marszałek Augereau, a składał się on z dywizji piechoty Desjardinsa i Mathieu, nie było w nim dywizji lekkiej jazdy. Całością sit kawalerii rezerwowej dowodził marszałek Murat. Składała się ona z dywizji ciężkiej jazdy Nansouty'ego, dwóch dywizji ciężkiej jazdy d'Hautpoula, dywizji dragonów Kleina i dwóch dywizji dragonów Walthera. Dochodziła do tego gwardia piesza pod rozkazami marszałka Mortiera i konna - marszałka Bessieres'a. Łącznie Wielka Armia z 7 korpusami, rezerwą kawalerii i gwardią liczyła 145 tyś. piechurów, 38 tyś. kawalerzystów i dysponowała 340 działami.
Napoleon, uznając, że największe zagrożenie dla Francji stanową główne siły austriackie, właśnie przeciw nim skierował Wielką Armię. Jednocześnie odtworzył Armię Italii pod komendą gen. Gouviona Saint-Cyra, o wiele słabszą od przeciwnika, która miała powstrzymać napór wojsk koalicji i oczekiwać szczęśliwego rozwiązania na głównym teatrze wojennym. W ten sposób oprócz Wielkiej Armii utrzymywały się inne armie francuskie działając na drugorzędnych teatrach, ale mające dużą samodzielność. Po zwycięstwie pod Austerlitz Napoleon wycofał do Francji jedynie gwardię. 2 korpus Marmonta skierowano do Dalmacji. Pozostałe korpusy Wielkiej Armii stanęły garnizonami w państwach niemieckich. Stany wojsk uzupełniono dzięki posiłkom z korpusu rezerwowego, jaki od roku formował się w Moguncji i Strasburgu pod rozkazami marszałków Lefebvre'a i Kellermanna. Z poborowych 1806 roku utworzono w Moguncji nowy, 8 korpus Wielkiej Armii, oddany marszałkowi Mortierowi. Istniały także mniejsze armie pomocnicze. 2 korpus Marmonta nazywano Armią Dalmacji. Wojska rozlokowane w Królestwie Italii stanowiły odtworzoną Armię Italii. Posiłkowy korpus francuski posłany do Neapolu otrzymał nazwę Armia Neapolu.
Napoleon już w początkach 1806 roku rozlokował trzy korpusy (l, 3 i 5) w strefie Würzburg-Ansbach i Norymbergii, tworząc z nich centralne zgrupowanie Wielkiej Armii. Gdy w październiku 1806 roku rozpoczęła się wojna z Prusami, podzielił Wielką Armię na trzy kolumny, aby przejść górski łańcuch Lasu Turyńskiego. Ugrupowanie to tworzyło kwadrat o boku 60 km. Każda z trzech kolumn składała się z dwóch korpusów idących jeden za drugim, przy czym zrezygnowawszy ze wszystkich niemal bagaży Napoleon uzyskał to, że kolumny korpusów nie przekraczały długości 8 km. W razie niespodziewanego boju oddziały idące w tyle mogły już po upływie l,5 godziny przyjść z pomocą oddziałom czołowym. Podobnie też już po 6-8 godzinach korpus idący w drugim rzucie mógł wesprzeć ten, który znajdował się w przedzie. Napoleon zastosował tu po raz pierwszy tego rodzaju ugrupowanie swych sił głównych, liczących 160 tyś. żołnierzy. Uwolniwszy wojsko od bagaży mógł bardzo szybko przejść Las Turyński, w którym poszczególne kolumny, oddzielone od siebie górami, nie mogły pospieszyć sobie z pomocą. 14 października cesarz odniósł zwycięstwo pod Jeną, a Davout pod Auerstädt. Ponieważ przeciwnik uchodził w kilku kierunkach, Napoleon rozformował początkowe ugrupowanie Wielkiej Armii i dał znaczną samodzielność korpusom, które od tej pory działały często niezależnie od siebie.
Późną jesienią 1806 roku Wielka Armia znalazła się na ziemiach polskich. W grudniu 1806 roku, po raz pierwszy okazało się, że marszałkowie dowodzący korpusami nie zawsze potrafią skoordynować ich działania, jeśli nie otrzymują szczegółowych dyspozycji Napoleona. Podobnie też w styczniu i lutym 1807 nie potrafili w pełni skoordynować swych działań, co w pewnym momencie groziło Francuzom klęską pod Pruską Iławą. Okazało się więc, że w praktyce Wielka Armia, rozumiana jako główne siły państwa, powinna pozostawać w dyspozycji Napoleona. Oddzielne korpusy mogły skutecznie działać tylko na drugorzędnych frontach. Nowo powstały 9 korpus pod rozkazami Hieronima Bonapartego (bawarskie dywizje Vandamme'a i Lefebvre'a-Desnouettesa oraz brygada lekkiej jazdy Zanda) skierowany został na Śląsk, gdzie oblegał kilka broniących się jeszcze prusskich twierdz. 10 korpus pod komendą marszałka Lefebvre'a (dywizje Michauda i ks. Badenii, polska dywizja Giełguda oraz brygada lekkiej jazdy Polenza) znalazł się pod Gdańskiem, gdzie przez kilka miesięcy oblegał to miasto. Wreszcie wiosną 1807 roku korpus obserwacyjny marszałka Brune'a (1 korpus Wielkiej Armii) prowadził działania na Pomorzu Szwedzkim zakończone zajęciem Stralsundu.

<<< Wstecz    Dalej >>>